صفحه اول | تماس با ما | تالار گفتگو | دفترچه پیشنهاد و نظرات شما | ارسال بدوست
صفحه اول همازور arrow مقاله هاي ديني - فرهنگي arrow تاريخي arrow درخت آسوری
۰۸ خرداد ۱۴۰۱
 
 
منوی اصلی
صفحه اول همازور
اخبار رسانه های خبري ایران
گالری تصاویر
اوستاي ورهرام يشت
ارسال كارت پستال
بازيهاي آنلاين
118 كل كشور
بایگانی اخبار تارنماي
مقاله هاي ديني - فرهنگي
( وبلاگ نویسی ) دست نوشته های اعضا
نشریه و روزنامه هاي کشور ايران
خبرنامه داخلي انجمن‌هاي زرتشتي
تعرفه آگهي
شماره حساب براي ياري دهندگان
جشنواره فروش اینترنت پرسرعت ADSL2 های وب
آخرین نوشته ها
اسامی نامزدهای انتخابات دهمین دوره‌ی مجلس
جشن شب چله 94 کالیفرنیا
هیات رییسه انتخابات گردش 21 انجمن زرتشتیان کوچه بیوک
کارگاه نقاشی خلاق در خانه فرهنگ وهنر زرتشتیان تهران
پروانه فعالیت گردش 43 انجمن زرتشتیان تهران صادرشد
ونداد غیبی قهرمان تنیس زیر۱۴سال کرمان
گزینش هیات اجرایی زرتشتیان اصفهان برای انتخابات مجلس
جشن شب چله کرج در سال 94
شب چله‌ی زرتشتیان اصفهان در سال 94
جشن شب چله اله آباد در سال 94
امتحان هماهنگ دینی سال 94 درکرج
مسابقات طناب کشی و دارت درجام 11 رستم
تصاویر ونتایج هفته ششم جام 11 رستم
فرخوان در انتخابات گردش 21 انجمن زرتشتیان کوچه بیوک
فراخوان در جشن شب چله 94 یانش وران مانتره
گزارش تصویری از پیک نیک همازوری دبیرستانیهای یزد
نخستین فعالیت گروهی گردش ۲۱ انجمن زرتشتیان کرمان
فراخوان در جشن چله و آیین درگذشت اشوزرتشت 94 اله آباد
همازوری در سرایش اوستای آبزور در اتشکده تهران
نتایج هفته پنجم و جدول رده بندی جام 11 رستم
هیات رئیسه گردش دهم انجمن زرتشتیان نصرت آباد
رییس کمیسیون‌های گردش 43 انجمن زرتشتیان تهران
هیات رییسه گردش 11 انجمن زرتشتیان خرمشاه گزینش شدند
نتایج هفته چهارم جام رستم و جدول رده بندی
پیش‌پوستر پانزدهمین دوره‌ی جام وهمن منتشر شد
تصاویری از مسابقه آشپزی دبیرستانیها در یزد
نمایشگاه کارهای دستی سازمان زنان در پاییز 94
نمایشگاه هنر و بازیافت برگزار میشود
نسخه الکترونیکی زندگی‌نامه آزاده زرتشتی منتشر شد
گزارش تصویری هفته سوم یازدهمین دوره جام رستم
دیدارنمایندگان اقلیت‌های دینی باآیت‌الله جوادی آملی
هیات رییسه گردش 43 انجمن زرتشتیان تهران گزینش شدند
برابري ديه‌ي مرد و زن از هر دين و آيين
پروانه‌ی انجمن زرتشتیان تهران در حال صادر شدن
فراخوان در نخستین جشنواره عکس زرتشتیان
دومین دوره المپیاد ورزشی در آموزشگاه‌های دخترانه‌ی ت
١٤عنوان كتاب الکترونیک رايگان در «طاقچه»
جایگزین سالن بجای ساختمان نیمه‌کاره مارکار تهران پارس
هموندان گردش یازده انجمن زرتشتیان خرمشاه
گزارش تصویری هفته دوم یازدهمین دوره جام رستم
گزارش دومین دوره جام تخته نرد بانو خوبیار کرمان
فراخوان در کلاس آموزشی تنیس روی میز باشگاه یزد
اشتاد ایزد و آبانماه 94 در آدریان تهران
اسامی نامزدهای گردش یازده انجمن زرتشتیان خرمشاه
سالروز بازگشايی خانه زرتشتیان اصفهان در سال 94
گزارش تصویری شاه ورهرام ایزد تهران در آبان 94
گزارش تصویری هفته نخست یازدهمین دوره جام رستم
آین گهنبار درآموزشگاه دخترانه مارکار یزد
قرعه کشی و برنامه کامل یازدهمین دوره فوتسال جام رستم
هیات ریسه گردش پنجم انجمن زرتشتیان اصفهان
گزارش تصویری جشن معرفی دانشجویان زرتشتی سال 94 یزد
داستان کوتاه و آموزنده ولی واقعي کانون شادی
جشن آبانگان دبستان دخترانه مارکار یزد در سال 94
جشن معرفی دانشجویان 94 انجمن یانش وران مانتره
هیات رئیسه گردش 11 انجمن زرتشتیان تفت و توابع مقیم تهران
گزارش روز جهانی کودک یزد در سال 94
ساخت دهکده گردشگری در روستای زرتشتی‌نشین یزد
درخت چنار زيارتگاه پير سبز در فهرست میراث ملی
رونمایی از کارت اعتباری و سیم‌کارت گردشگری
شاپور بازاده ديپلم افتخار و جايزه بهترين فيلم راکسب کر
داستان کوتاه و اموزنده : استخدام مدیر
بیست و چهارمین همایش نشست انجمن های زرتشتی ایران
راه‌اندازي تارنماي بازديد مجازي ميراث جهاني ايران
پیام شادباش انجمن و نهادهای زرتشتی ایران در نوروز 94
فلسفه نوروز و آیین آن
جشن نیكوكاری و داد و دهش در فرهنگ زرتشتیان
ايرانيان شادترين مردمان جهان بودند
بينش زرتشت بر عليه خشونت
چرا دروغ در جامعه ما رواج یافته است؟!
هموندان گردش 4 انجمن زرتشتیان مزرعه کلانتر
راز جوان نگهداشتن مغز
کار ، کوشش و آبادانی در آیین زرتشت
قـدرت کلمـات را دسـت کـم نگیـریم
چگونه چند وظـیفه ای نباشیـم؟
ماجرای آفرینش سرود ای ایران
نيكي در دين اشو زرتشت
تفاوت ادبیات گاتهایی با ادبیات توحیدی
پیام نافذ اشوزرتشت ، پیامبر بزرگ آریایی
مفهوم سرنوشت در جهان بيني زرتشتي
اصالت یاری و کمک رسانی در جهان بینی گاتایی
کیش زرتشتی،بنیاد و ریشه ی نخستین «حقوق بشر»
نکته دینی کلیدی مهم، در رابطه با سدره پوشی
تاثیرگذار ی نوشته های شما
اجراي آيين گواه گيري و ثبت ازدواج زرتشتیان
گاتها، سرزمين كشف‌ناشده‌اي، رها از مطلق‌گويي‌ها
احوال شخصيه زرتشتیان
آزاد انديشی در دین زرتشت
زرتشت؛ پایه‌گذار موسیقی مذهبی
سخن اشوزرتشت با پروردگار
اوستا در زندگي ما
کورش نیکنام و سپنتا نیکنام از ادامه‌ی راه بازماندند

 نگاهی به تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام        درخت آسوری     

مژگان بدیعی - درخت آسوری منظومه مفاخره آمیزی است میان بز و نخل که به زبان پارتی یا پهلوی اشکانی سروده شده ولی اکنون به خط پهلوی کتابی در دست است.

احتمالا ایرانیان این نوع ادبی ( مناظره و مفاخره) را که دارای خصوصیات ادبیات شفاهی است درادوار قدیم ار بین النهرین اقتباس کرده اند.

نمونه هایی از آن در متون سومری- اکدی دیده می شود.درخت آسوری با توصیف کوتاهی از یک درخت  بی آن که صراحتا از آن نام برده شود به شکل معما یا چیستان از زبان شاعر آغاز می شود(بند 1) و با این توصیف شنونده یا خواننده پی می برد که منظور نخل است.

آنگاه نخل فواید خود را برای بز بر می شمارد.( بند 1تا 20) مانند فوایدی که میوه آن در بر دارد یا ابزارهایی که از چوب و برگ و الیاف آن ساخته می شود. در بخش بعدی ( بند 21 تا 53) بز با او به معارضه بر می خیزد و او را تحقیر و استهزا می کند و فوائد خود را مانند خوراک هایی که از شیر او درست می کنند یا کاربردی که شیر او در مراسم دینی دارد و نیز ابزارهایی که ار اندام او مانند پوست و پشم و روده و غیره می سازند بر می شمرد.

سرانجام به زعم شاعر ( بند54) بز پیروز می شود. در پایان (بند 54) به کسی که این متن را بر خواند یا نوشته باشد یا به ملکیت خویش درآورده باشد دعا و به دشمنانش نفرین شده است. به نظر بعضی این مفاخره نشان دهنده معارضه میان دو جامعه دینی مختلف است که در آن آیین پرستش درخت نقش مهمی بر عهده داشته است.اما بعضی دیگر این معارضه را جلوه ای از تضاد میان زندگی دامداری که بز نماد آن است با زندگی متکی بر کشاورزی که نخل نماد آن است دانسته اند.

متن به فارسی نیز ترجمه شده است

د‌ر سرزمین سورستان، د‌رختی بلند‌ رسته بود‌ که بُنش خشک بود‌. برگهایی سبز د‌اشت و میوه‌هایی شیرین می‌آورد‌. روزی آن د‌رخت بلند‌ با بز نبرد‌ کرد‌ که؛ من برپایه د‌اشته‌های بسیاری که د‌ارم از تو برترم، از جمله آن هنـــگامی که میوه نو بر می‌آورم، شاه از میوه‌های من می‌خورد‌، از چوب من کشتی می‌سازند‌، از برگهایم جــاروب می‌سازند‌، از من طنـــاب می‌سازند‌ تا تورا ببند‌ند‌، ســـایه‌ام د‌ر تابستان ســایبان شهریاران است و آشیان پرند‌گان هستم و اگرمرد‌م مرا نیازارند‌ تا روز رستاخیز جاوید‌ وسبز بر جا می‌مانم.

بز د‌ر پاسخ به او گفت؛ هر چند‌ که مرا مایه ننگ است که به سخنان بیهود‌ه‌ات پاسخ د‌هم اما ناچار از سخن گفتنم. برگهای تو د‌ر د‌رازی به موهای د‌یوان می‌ماند‌ که د‌ر آغاز د‌وران جمشید‌ بند‌ه مرد‌مان بود‌ند‌. (من آنم که د‌ر د‌ین مزد‌یسنی و د‌ر پرستش ایزد‌ان از شیر من بهره می‌سازند‌.) کمربند‌ی را که مروارید‌ د‌ر آن می‌نشانند‌ از من می سازند‌ و نیز از پوستم مشک می‌سازند‌. سفره‌های سور را با گوشت من می‌آرایند‌. پیش‌بند‌ شهریاران را ازمن می‌سازند‌. پیمان‌نامه‌ها را بر پوست من می‌نویسند‌. زه کمان را از من می‌سازند‌. برک و د‌وال را از من می‌سازند‌. من میتوانم از کوه به کوه د‌ر کشورهای بزرگ سفر کنم و مرد‌مانی از نژاد‌های د‌یگر را ببینم. از شیر من پنیر و افروشه "حلوا و ماست"، می‌سازند‌ و د‌وغ ام را کشک می‌کنند‌. حتی بهای من د‌ر بازار بیش از بهای خرمای توست. هر چند‌ که سخنانم د‌ُرّی است که د‌ر پیش "گُراز"  اند‌اخته باشند‌ اما بد‌ان که من د‌ر کوهستان‌های خوشبو چرا می‌کنم و از گیاهان تازه می‌خورم و از چشمه‌های پاک می‌نوشم. د‌ر حالی که تو همچون میخی بر زمین کوبید‌ه‌شد‌ه‌ای و توان رفتن ند‌اری. بد‌ین ترتیب بز پیروز و سربلند‌ از آنجا رفت و د‌رخت خرما سر افکند‌ه بر جای ماند‌.

 

همانگونه که گفته شد زبان این متن پارتی است و بارتولومه نخستین کسی بود که به این نکته پی برد. نظر او را واژه ها و ساخت های دستوری خاص پارتی تایید می کند اما در انتقال شفاهی به دست کسانی که زبانشان فارسی میانه بوده است متن پارتی با کلمات این زبان درآمیخته یا از ساختمان این زبان تاثیر پذیرفته است.

متن در نسخه های خطی به صورت نثر نوشته شده است. این منظومه احتمالا دارای همان اصول و قواعد وزن شعر پارتی مانند کمیت هجاها و برگشت منظم ضرب وزن است. اما به سبب دستکاریهایی که در طی انتقال سنت شفاهی ودر کتابت متن به خط پهلوی و نسخه برداری های گوناگون در آن شده است و نیز به علت در بر داشتن لغات ناشناخته تنظیم شعری متن فعلا میسر نیست . زبان شعری متن ساده و بی پیرایه است و صور خیالی که در آن به کار رفته ابتدایی است مانند تشبیه برگ نخل از نظر شکل به برگ های نی و تشبیه آن ار نظر شیرینی به انگور ( بند 1)- تشبیه نرمی و سفیدی اندام دوشیزه به سینه و گردن بز( بند 43) مقایسه بوی تن بز به نوعی گل به نام گیتی ( بند 43) یا تشبیه نخل ار نظر بی حرکتی به میخ جولاهگان ( بند 53).

مثل معروف مروارید پیش خوک افکندن و چنگ زدن پیش شتر مست (بند 51) از امثال قدیمی ایرانی است. اصطلاح کوی مردگان( بند49) احتمالا مجازی است برای گورستان. درخت آسوری همچنین شعری است در بردارنده فهرست هایی از کلمات مرتبط با هم که هدف آن تقویت حافظه . تعلیم است و از این جهت آن را از زمره ادبیات اندرزی نیز می توان شمرد. این فهرست ها عبارتند از پوشیدنی ها – خوردنی ها- سازها- عطرها- زین افزارها و آنچه در جنگ به کار می رود- لوازم و وسایل زندگی – لغات مربوط به نویسندگی و اصطلاحات دینی. منظومه ای شبیه به درخت آسوری به نام قصه میش و رز در ادبیات فارسی به دو تحریر – یکی به فارسی یهودی در 61 بیت و دیگر به فارسی در 49 بیت در دست است. هیچ کدام از این دو  که همانند درخت آسوری منظومه  مفاخره ای هستند و خصوصیات ادبیات شفاهی را دارند از فصاحت چندانی برخوردار نیستند واز نظر ادبی به پایه درخت آسوری نمی رسند. متن درخت آسوری در مجموعه متون پهلوی به چاپ رسیده است ..

 

درختي رسته است سراسر كشور سورستان بُنَش ، خشك است سرش ، است تر برگش به ني ماند بَرَش ماند به انگور شيرين بار آورد براي مردمان آن درخت بلند با بز، نبرد كرد كه:من،از تو برترم به بسيار گونه چيز و مرا ، به خونيرس زمين درختي ، همتن نيست چه ، شاه از من خورد چون نو بار آورم تخته كشتيانم فرسپ بادبانانم جاروب از من كنند كه كوبند جو و برنج دم (دمينه)از من كنند براي آذران موزه ام برزيگران را كفشم ، برهنه پايان را رسن از من كنند كه پاي تو را بندند چوب از من كنند كه گردن تو را مالند ميخ از من كنند كه سر تو را آويزند هيمه ام آذران را كه ...تو را بريزند تابستان سايه ام ، به سر شهرياران آشيانم مرغكان را سايه ام رهگذران را ....

چون آن گفته شد بوسيله درخت آسوريك بز پاسخ كرد كه : تو با من ، پيكار مي كني تو با من نبرد ، مي كني چون از كرده هاي من ، شنيده شود بود ننگ كه با سخن هرزه ات پيكار كنم درازي ، ديو بلند كاكلت ماند به گيس ديو تا به كي بردباري كنم از تو بلند بي سود اگرت پاسخي دهم ننگي گران بود ....

بشنو اي ديو بلند دين ويژه مزديسنا كه هرمزد مهربان آموخت جز از من كه بزم كس نتواند ستود چه شير از من كنند اندر پرستش يزدان كمر از من كنند كه مرواريد در آن نشانند پوستم را كنند آبدان به دشت و بيابان به روز گرم و نيمروز آب سرد از من است نامه از من كنند و طومار ديوان دفتر و پادشير بر من نويسند زه از من كنند كه بندند بر كمان انبان از من كنند براي بازرگانان ....

مزدا پرستان وضو بر پوست من دارند چنگ و وين و كنار و بربط و تمبور كه زنند به كمك من سرايند پس من ديگر بار ، برترم از تو اي درخت آسوريك اينم سود و نيكي اينم ، دهش و درود كه از من بز ، برود در سراسر اين پهن بوم اين زرين سخنم كه من به تو گفتم چنانست كه پيش و خوك و گراز مرواريد افشانيد يا چنگ زنيد پيش اُشتر مست بز به پيروزي شد خرما اندر ستوه ماند ....

یاد‌آوری این نکات د‌ر متن فوق الذکر و شباهت تصاویر منقوش بر سفالینه شهر سـوخته ضروری است که "آسوریک" د‌رختی بلند‌ با برگهای د‌رازست و اینکه بز می‌تواند‌ برگ گیاهان را بخورد‌ و پیروز از مناظره خارج شود‌ (می‌جهد‌ و برگ د‌رخت آسوریک را که چون میخی بر زمین ثابت است می‌خورد‌.)

(آسورستان یکی از استان‌های ایران بود که اکنون عراق مرکزی را تشکیل می‌دهد.)

منابع:

تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام – دکتر احمد تفضلی. برگزيده اي از رساله منظوم درخت آسوريك

 

نظرات
نوشته شده توسط مهمان فعال 2012-01-25 14:36:45
سلام وقت بخیر خیلی عالی بود مریم .ب و سارا :upset
فرناز
نوشته شده توسط مهمان فعال 2011-11-30 06:33:32
ممنون جالب بود
نوشته شده توسط مهمان فعال 2011-11-27 09:51:18
sepas  
kheili jaleb bud 
سلام
نوشته شده توسط music1400 فعال 2011-11-26 09:59:27
سلام وقت بخیر خوشم اومد از مطلبتون کاش منم مثه شما اینقدا پاک بودم :)
سلام
نوشته شده توسط مهمان فعال 2011-11-26 09:55:35
سلام وقت بخیر خوشم اومد خیلی باحال بود

ارائه نظرات مختص اعضاي سايت ميباشد.
لطفا ثبت نام كرده و لاگين كنيد.

اندرز آدرباد ماراسپند

از پادشاهان فرمان ناحق مخواه .

همازور منتظر نظرات و پیشنهادات سازنده شما عزيزان مي باشد

شما خواننده محترم همازور  مقيم در ساير نقاط كشور و حتي ساكن در اقصي نقاط  جهان ميتوانيد براي درج دست نوشته ها و اسناد خود در قالب هاي خبر، گزارش ، مفاله ، مصاحبه ، قطعات ادبي ، خاطره ، عكس ، و... با نام خود و بدون هيچ گونه تغييري در سايت همازور اقدام كنيد و به همين سادگي همگان را مطلع سازيد . 



همازور بیم همازور هما اشوبیم

همازور از تمام شهرهای ایران همفکر و همراه می پذیرد

تبلیغات ویژه

تورهای آزانس شرکت دلتابان

تعرفه اینترنت پرسرعت ADSL2 های وب  

فرتوری از نگارخانه
ورود به پنل ارسال پیام کوتاه
 ورود به پنل ارسال انبوه پیامک 
همیار همازور باشید
ياري به  تارنماي  خبري  همازور
نیازمندیهای جامعه
اسلاید تصاویر
باشندگان در تارنمای
حاضرين 65016 ميهمانان حاضر
آمار تارنماي
اعضاء: 1223
اخبار: 5586
لينكها: 0
بازديد كننده گان: 73022139
 
Top!
Top!